يكي از آيينهايي كه همه ساله چند روز قبل از عيد نوروز در منطقه ممسني برگزار ميشود جشن علفه يا عرفه است كه براي شادي ارواح برگزار مي شود.
بنا به اعتقادات مردم منطقه، مردگان چشم انتظار هدايا و ثوابند در چند روز قبل از عيد روح آنان وارد خانهها شده و بايد با برگزاري مراسم جشن و دادن طعام به ققيران موجب رضايت و خشنودي ارواح را فراهم آورد و با خواندن فاتحه و خواندن دعا براي آنان طلب آمرزش نمود.
براي به جاي آوردن اين رسم از جشني بنام همسپهمدم ياد شده كه به معناي حركت همه سپاه است و در اصل مربوط به فرود آمدن گروهي فروهر مردگان به روي زمين بوده و اين جشن يادگار و يادبود مردگان به شمار ميآمده است.
امروزه در منطقه ممسني هم اين مراسم براي شادي ارواح مردگان چند روز قبل از عيد برگزار ميشود و به ويژه اگر كسي بستگان خود را از دست داده باشد تا قبل از عيد نوروز همان سال اين مراسم را برگزار كند كه عيدي مردگان هم نام دارد.
قبل از سال تحويل يك روز پيش از هنگام غروب خانههاي روستايي و عشايري ديگي بزرگ از شير و برنج بنام «نوعيدي» (يعني عيدي نو) براي مردگان درست ميكنند و آن را بين فقرا و همسايگان تقسيم مينمايند چون معتقد هستند كه مردگان در نوروز هم سهمي دارند كه بايد به آنها داده شود تا خرسند شوند و بر اين باورند كه مردگان هم در روز نوروز خوشحال و مسرورند.
بيش از نوروز هنگام تحويل سال نو هر خانواده به فراخور حال خود مرغي را ذبح ميكنند تا همه خانواده از آن بخورند.
هنگام تحويل سال نو خبر آمدن آن را به وسيله ساز و كرنا و نقاره (دهل) به مردم يكجانشين و عشاير كوچنده خبر ميدادند. رسم بر اين بود كه هر طايفه به حضور خان برسند و زانوها و پشت پاها و دستهاي او را ببوسند و هر طايفه به فراخور حال خود تعدادي گوسفند در ايام نوروز به خان هديه كنند. بچهها و ميان سالان از اول عيد تا دهم عيد تخم مرغ بازي دارند بدين معنا كه هر يك تخم مرغي در دست ميگرفت و به صحنه ميآمد آينههاي اطراف مقابل نوك تخم مرغ خود را به نوك طرف حريف خود ميزند. هر كدام از تخم مرغها كه شكسته شده بازنده محسوب ميشد و ميبايست تخم مرغ شكسته خود را به حريف خود بدهد. در نوروز رسم است كه طبقهايي از شيريني درست كنند براي پذيرايي در ايام نوروز، يكي از شيرينيهاي اين منطقه اين است كه برنج را در آب خيس ميكردند و سپس آنرا روي تابه ميگذاشتند تا گرم شود و بعد آن را در هاونهاي دستي ميريختند و ميكوبيدند تا پهن گردد كه به اين نوع كوبيده گمك (Jamak) گفته ميشود. سپس گمك را در كنجد و كشمش مخلوط ميكردند تا هنگام تحويل سال روي سفره بگذارند.
در نوروز رسم است كه جوان مردگان، پدر مردگان، برادر مردگان كه در عزاي مردگان خود سياه پوش ميشدند لباس سياه خود را بيرون ميآورند و در شادي نوروز شركت ميكنند. در مراسم نوروز عروسيها انجام ميگيرد و به غم مصيبت ديدگان پايان داده ميشود.
سبز كردن سبزه در نوروز در لانههاي گياهان در اين شهرستان معمول است.
بنا به اعتقادات مردم منطقه، مردگان چشم انتظار هدايا و ثوابند در چند روز قبل از عيد روح آنان وارد خانهها شده و بايد با برگزاري مراسم جشن و دادن طعام به ققيران موجب رضايت و خشنودي ارواح را فراهم آورد و با خواندن فاتحه و خواندن دعا براي آنان طلب آمرزش نمود.
براي به جاي آوردن اين رسم از جشني بنام همسپهمدم ياد شده كه به معناي حركت همه سپاه است و در اصل مربوط به فرود آمدن گروهي فروهر مردگان به روي زمين بوده و اين جشن يادگار و يادبود مردگان به شمار ميآمده است.
امروزه در منطقه ممسني هم اين مراسم براي شادي ارواح مردگان چند روز قبل از عيد برگزار ميشود و به ويژه اگر كسي بستگان خود را از دست داده باشد تا قبل از عيد نوروز همان سال اين مراسم را برگزار كند كه عيدي مردگان هم نام دارد.
قبل از سال تحويل يك روز پيش از هنگام غروب خانههاي روستايي و عشايري ديگي بزرگ از شير و برنج بنام «نوعيدي» (يعني عيدي نو) براي مردگان درست ميكنند و آن را بين فقرا و همسايگان تقسيم مينمايند چون معتقد هستند كه مردگان در نوروز هم سهمي دارند كه بايد به آنها داده شود تا خرسند شوند و بر اين باورند كه مردگان هم در روز نوروز خوشحال و مسرورند.
بيش از نوروز هنگام تحويل سال نو هر خانواده به فراخور حال خود مرغي را ذبح ميكنند تا همه خانواده از آن بخورند.
هنگام تحويل سال نو خبر آمدن آن را به وسيله ساز و كرنا و نقاره (دهل) به مردم يكجانشين و عشاير كوچنده خبر ميدادند. رسم بر اين بود كه هر طايفه به حضور خان برسند و زانوها و پشت پاها و دستهاي او را ببوسند و هر طايفه به فراخور حال خود تعدادي گوسفند در ايام نوروز به خان هديه كنند. بچهها و ميان سالان از اول عيد تا دهم عيد تخم مرغ بازي دارند بدين معنا كه هر يك تخم مرغي در دست ميگرفت و به صحنه ميآمد آينههاي اطراف مقابل نوك تخم مرغ خود را به نوك طرف حريف خود ميزند. هر كدام از تخم مرغها كه شكسته شده بازنده محسوب ميشد و ميبايست تخم مرغ شكسته خود را به حريف خود بدهد. در نوروز رسم است كه طبقهايي از شيريني درست كنند براي پذيرايي در ايام نوروز، يكي از شيرينيهاي اين منطقه اين است كه برنج را در آب خيس ميكردند و سپس آنرا روي تابه ميگذاشتند تا گرم شود و بعد آن را در هاونهاي دستي ميريختند و ميكوبيدند تا پهن گردد كه به اين نوع كوبيده گمك (Jamak) گفته ميشود. سپس گمك را در كنجد و كشمش مخلوط ميكردند تا هنگام تحويل سال روي سفره بگذارند.
در نوروز رسم است كه جوان مردگان، پدر مردگان، برادر مردگان كه در عزاي مردگان خود سياه پوش ميشدند لباس سياه خود را بيرون ميآورند و در شادي نوروز شركت ميكنند. در مراسم نوروز عروسيها انجام ميگيرد و به غم مصيبت ديدگان پايان داده ميشود.
سبز كردن سبزه در نوروز در لانههاي گياهان در اين شهرستان معمول است.
منبع : www.rugart.org
[+] نوشته شده توسط مـحمـدرضا و هومان چـوبـیـنـه در | | قالب بلاگفا
